ئەرشیڤ

حوزه‌یران, 2024

ئایار, 2024

نیسان, 2024

  • 1 نیسان

    هەڵبژاردنەکانی ٣١ی مارسی ٢٠٢٤ی شارەوانییەکانی تورکیا

    بەراوردی لەگەڵ ئەنجامەکانی ساڵی ٢٠١٩ و ٢٠١٤: ڕێژەی بەشداری: ڕێژەی بەشداری ٢٠٢٤ (٧٨.١٣%) کەمێک کەمترە لە ساڵی ٢٠١٩ (٨٤.٦٦%) و ٢٠١٤ (٨٩.١٧%). دەنگی ڕەوا: ژمارەی دەنگی ڕەوا لە ساڵی ٢٠٢٤، ٤٥,٨٣٣,٦٣٦ دەنگە، لە کاتێکدا لە ساڵی ٢٠١٩، ٤٦,٤٣١,٧٤٦ دەنگ و لە ساڵی ٢٠١٤، ٤١,٧٦٦,٥٤٩ دەنگ بووە. ئەنجامەکان بەپێی لایەنی سیاسی: …

    درێژەی بابەت »

ئازار, 2024

كانونی دووه‌م, 2024

  • 11 كانونی دووه‌م

    شاری گاسوور بناسە!

    گاسوور، نووزی (یان نووزو) شارێک بووە لە میزۆپۆتامیای کۆن و دەکەوێتە باشووری ڕۆژئاوای کەرکوک لە عێراقی ئەمڕۆ، نزیک ڕووباری دیجلە. ناوی نووزی یا نووزو ئەو ناوەیە کە لە هەزارەی دووەمی پێش زایین هەڵیگرتووە. پێش ئەو سەردەمە بە گاسور ناسرابوو. شوێنی وێرانەکانی ئەم شارە دێرینە ئەمڕۆ ناوی یۆرغان تەپەیە. لە هەڵکۆڵینەکانی …

    درێژەی بابەت »

تشرینی یه‌كه‌م, 2023

ئه‌یلول, 2023

  • 19 ئه‌یلول

    “ئیا” یان “ئێنکی”یەکان کێن؟

    لەوحە گڵینەکانی سۆمەری کە دەوڵەمەندن بە چیرۆکی ئەفسانەیی، بەردەوامن لە وروژاندنی بنکۆڵی و خەیاڵی توێژەران و ئارەزومەندانی مێژووی کۆن. لە نێو ئەو نهێنییە زۆر سەرنجڕاکێشانەدا پرسی سەرچاوەی ئینکیەکانە، خوداوەندە سۆمەرییەکان کە پەیوەندییان بە دەسەڵاتە داهێنەرەکانەوە هەیە و کاریگەرییەکی سەرەکییان لەسەر چارەنووسی مرۆڤایەتی هەیە. تیۆرێکی بوێر، کە لەلایەن توێژەرانی وەک زەکەریا …

    درێژەی بابەت »

ته‌مموز, 2023

حوزه‌یران, 2023

كانونی دووه‌م, 2022

  • 28 كانونی دووه‌م

    کۆنەشاری مەردەمان لە باشووی کوردستان

    مەردەمان (ماردامان) شارێکی کۆنی باکووری میزۆپۆتامیایە، کە شوێنەوار و کەلاوەکانی لە “باسێتکێ” لە پارێزگای دهۆک لە باشووری کوردستان دۆزراونەتەوە. یەکەم بەڵگەی هەبوونی ئەو شارە هۆنراوەیەکی ئاکێدییەکانە کە مێژووەکەی دەگەڕێتەوە بۆ هەزراەی دووهەمی پێش زایین. لەو هۆنراوەیەدا ئاماژە بە ناوی “دوهسوو سوو” پادشای ئەو شارە دراوە و ناوی لە گەڵ ژمارەیەک …

    درێژەی بابەت »

شوبات, 2021

  • 3 شوبات

    کومیسیۆنی مافی مرۆڤی نەتەوە یەکگرتووەکان بناسین

    session-United-Nations-General-Assembly-Central-Hall-January-10-1946

    ئەو کومیسیۆنە لە ساڵی ١٩٤٦ دا بە مەبەستی ڕستنی ڕێسەی یاسای نێونەتەوەیی پارێزوانی لە ماف و ئازادییە بنەماییەکان دامەزرا.   بە پیکهاتەیەکی ٥٣ ئەندامییەوە، ئەرکەکەی بە مەبەستی ڕێگە پێدانی بۆ پێڕاگەیشتن بە هەموو کێشەکانی مافی مرۆڤ و دەستنیشان کردنی ستانداردی بەڕێوە بردنی وڵاتان، بە بەردەوامی درێژ دەکرایەوە. ئەو کومیسیۆنە هەر …

    درێژەی بابەت »
  • 1 شوبات

    “ڕێکارە تایبەتەکان”ی شۆرای مافەکانی مرۆڤ چییە؟

    ڕێکاری تایبەت، ئەو ناوە گشتیەیە کە دراوە بەو میکانیزمانەی کە کۆمیسیۆنی مافی مرۆڤ دایناوە و لە لایەن شۆرای مافی مرۆڤەوە پەیڕەو کراوە بۆ بە دوادا چوون، سەرپەرشتیکردن، ئامۆژگاری و ئامادە کردنی ڕاپۆرت سەبارەت بە بارودۆخی مافەکانی مرۆڤ لە وڵاتان یان ناوچەیەکی تایبەت، یان لەسەر بوونی دیاریدەیەکی جددی لە پێشێلکاری مافەکانی …

    درێژەی بابەت »

كانونی یه‌كه‌م, 2020

  • 23 كانونی یه‌كه‌م

    نەقشە و کارتۆگرافیی کورد و ماد

    کاردوخی_میدیا

    گوردیێن، گوردووێن، کوردووێن، کوردیێن، کاردیێن، کاردووێن، کوردووێن، گوردیەن، کوردخایک، کوردچایک، کاردوویا، کاردۆخی، کورتخی، گوردی، گووتی، کارداویە، کاردایە، کارتاریە، بێت قاردۆ، کوردایی ئەو ناوانەیە کە بۆ گەل یان گەلانێکی نیشتەجێ باکووری میزووپۆتامیا و ڕۆژهەڵاتی تورکیە بە کار هێنراوە. ئەو سەرزەوییانە کە ئەو خەڵکەی تێدا ژیاوە، هەر بە ناوی بە ناوی خۆیانەوە …

    درێژەی بابەت »
  • 13 كانونی یه‌كه‌م

    کوردستان لە نەقشە و کارتۆگرافیی کۆندا – بەشی ٧

    ڕۆژ لە دوای ڕۆژ و دوا بە دوای بە دیجیتاڵی بوونی ئارشیوە گرینگەکانی دونیا، زانیاری لە مەڕ جێ و واری کورد زیاتر ئاشکرا دەبێ. ئیتر دۆست و دۆژمن دەبێ باوەڕ بە ڕەسەنایەتی ئەو گەلە پرش و بڵاوە بێنێ و ڕیز لە مافی خۆجێیەتی و خاوەندارێتی خاک و وڵاتیان بگرن. لێرەدا …

    درێژەی بابەت »

تشرینی دووه‌م, 2020

تشرینی یه‌كه‌م, 2020

  • 26 تشرینی یه‌كه‌م

    حەوتوونامەی تەنزی شارلی هێبدۆ!

    خۆپیشاندان لە فەرنسە دژ بە کوشتاری شارلی هێبدۆ

    شارلی هێبدۆ حەوتوونامەیەکی تەنزی فەرەنسییە و لە ساڵی ١٩٧٠ دا لەلایەن فرانسوا کاڤانا و پرۆفیسۆر چۆرۆنەوە دامەزراوە . جەختێکی زۆر لەسەر شیکاری بابەتیانە دەکاتەوە بە تایبەتی لە بواری کاریکاتوری سیاسی دا. هەروەها بە بڵاوکردنەوەی راپۆرت لە دەرەوە یان لە بوارە جۆراوجۆرەکان دا، کاری لێکۆڵینەوەی رۆژنامەگەری دەکات لەم بوارەنەدا : مەزهەب، …

    درێژەی بابەت »
  • 19 تشرینی یه‌كه‌م

    تێ گەیشتنی ڕاستی – بڵاوکراوەی کورد زمانی سوپای بریتانیا لە نێوان ساڵانی ١٩١٨-١٩١٩

    نیو-حەوتوونامەی “تێ گەیشتنی ڕاستی” بڵاۆ کراوەیەکی سوپای بریتانیا بوو لە عێراق کە لە نێوان ساڵانی ١٩١٨ تا ١٩١٩، بە زمانی کوردی بڵاو کراوەتەوە. ئەو بڵاوکراوەیە کە ٦٥ ژمارەی دەرچووە، لە سەردەمی شەڕی بریتانیا و عوسمانیەکاندا کە لە سەدەی شانزەهەمەوە دەسەڵاتی عێراقیان بە دەستەوە بوو، وەکو ئامرازێکی پڕۆپاگەندی بریتانیەکان دژ بە …

    درێژەی بابەت »

ئه‌یلول, 2020

ئاب, 2020

  • 31 ئاب

    مێژووی گۆڕانی ناوی “پێرشیا” بۆ “ئێران”

    زۆر جار باسی نوێ بوون یان کۆنبوونی ناوی وڵاتی ئێران دەکرێ. بە گوێرەی هێندێک بەڵگەی جێ باوەڕ، هەر وەک کتێبی هێندێک مێژوو نووسی وەکو هێرۆدۆت، لە دوای مێدیا یان مێدیەوە، تەنیا ناوێک کە بۆ جیۆگرافییەکی زۆر بەرینتر لە چوارچێوەی سنووری سیاسیی ئەۆڕۆ بۆ وڵاتی ئێران بە کار هاتووە، بریتی بووە …

    درێژەی بابەت »
  • 29 ئاب

    چه‌قۆی کورد یان چه‌قۆی دێۆ كۆژ

    چەقۆی کورد

    جۆرێک چه‌قۆیە كه‌ بۆ کوشتن و له نێۆ بردنی دێو و دێوه‌زمه‌ به‌ کار هاتوه. له هێندێک شوێن، وەکو کتێبی ڕۆمان یان زەنجیرەی تلویزیۆنی وەکو زه‌نجیره‌ی ئه‌مریکی supernatural “سەروسرووشتی”دا ناوی ئه‌و چه‌قوه هێنراوه. ئه‌و زه‌نجیره‌یه چیرۆکی دوو برا به ناوه‌کانی “سام” و “دێن وینچێستر”ه، که بۆ ڕاوی بوونه‌وه‌ره ناسرۆشتیه‌کان به …

    درێژەی بابەت »
  • 22 ئاب

    کوردستان لە نەقشە و کارتۆگرافیی کۆندا – بەشی ٤

    نەقشەی کوردستان

    ڕۆژ لە دوای ڕۆژ و دوا بە دوای بە دیجیتاڵی بوونی ئارشیوە گرینگەکانی دونیا، زانیاری لە مەڕ جێ و واری کورد زیاتر ئاشکرا دەبێ. ئیتر دۆست و دۆژمن دەبێ باوەڕ بە ڕەسەنایەتی ئەو گەلە پرش و بڵاوە بێنێ و ڕیز لە مافی خۆجێیەتی و خاوەندارێتی خاک و وڵاتیان بگرن. لێرەدا …

    درێژەی بابەت »
  • 17 ئاب

    کوردستان لە نەقشە و کارتۆگرافیی کۆندا – بەشی ٣

    ڕۆژ لە دوای ڕۆژ و دوا بە دوای بە دیجیتاڵی بوونی ئارشیوە گرینگەکانی دونیا، زانیاری لە مەڕ جێ و واری کورد زیاتر ئاشکرا دەبێ. ئیتر دۆست و دۆژمن دەبێ باوەڕ بە ڕەسەنایەتی ئەو گەلە پرش و بڵاوە بێنێ و ڕیز لە مافی خۆجێیەتی و خاوەندارێتی خاک و وڵاتیان بگرن. لێرەدا …

    درێژەی بابەت »
  • 9 ئاب

    کۆماری ئارارات، یەکەم کۆماری کوردان

    شۆڕشگێڕانی کۆماری ئاگری

    کوده‌تاکه‌ی کۆمه‌ڵه‌ی ئیتحاد و ته‌ره‌قیی تورکی به ‌سه‌ر سوڵتان عه‌بدوڵحه‌میدی دووه‌م لە ساڵی ١٩٠٨ی زایینی دا، ڕێگەی‌ بۆ کورد خۆش کرد، هەتا بتوانێ پارت و کۆمه‌ڵه‌ی تایبه‌ت به ‌خۆی دابمه‌رزێنێت.  له ‌ڕێکه‌وتی ٢٥/٩/١٩٠٨ کۆمه‌ڵه‌ی ته‌عالی و ته‌ره‌قی کورد لە شاری ئێستامبووڵ، پێته‌ختی ئه‌و کاتی ده‌وڵه‌تی عوسمانلی، له‌لایه‌ن شێخ عه‌بدولقادری نه‌هری …

    درێژەی بابەت »
  • 6 ئاب

    کوردستان لە نەقشەو کارتۆگرافیی کۆندا – بەشی ٢

    Kurdistan - کوردستان

    ڕۆژ لە دوای ڕۆژ و دوا بە دوای بە دیجیتاڵی بوونی ئارشیوە گرینگەکانی دونیا، زانیاری لە مەڕ جێ و واری کورد زیاتر ئاشکرا دەبێ. ئیتر دۆست و دۆژمن دەبێ باوەڕ بە ڕەسەنایەتی ئەو گەلە پرش و بڵاوە بێنێ و ڕیز لە مافی خۆجێیەتی و خاوەندارێتی خاک و وڵاتیان بگرن. لێرەدا …

    درێژەی بابەت »
  • 5 ئاب

    کۆمپانیای دێڵتا کرێسێنت ئێنتژی(Delta Crescent Energy LLC) و نەوتی ڕۆژاوای کوردستان

    کۆمپانیای دێڵتا کرێسێنت ئێنتژی ئێڵ ئێڵ سی (Delta Crescent Energy LLC)، ساڵی ٢٠١٩ لە ولایەتی دێلەیوەیر(Delaware) کە دووهەمین بچووکترین ئەیالەتی ئەمریکایە، دامەزراوە. دامەزرێنەرانی پریتین لە جەیمز کەین (James Cain)، حەیمز رەیز(James Reese) و جان پ. دۆریەر جەی ئێڕ(John P. Dorrier JR). جەیمز کەین(James Cain) کێیە؟ باڵوێزی پێشووی وڵاتەیەکگرتووەکانی ئەمریکا بووە …

    درێژەی بابەت »
  • 4 ئاب

    کۆمپانیای کرێسێنت پێترۆلیۆم و بە نێونەتەوەیی کردنی نەوت و گازی باشووری کوردستان

    نەوتی کوردستان

    کڕێسێنت پێترۆلیۆم (Crescent Petroleum)، یەکەمین و گەورەترین کۆمپانیای دەستڕویشتووی بەشی تایبەتە لە بواری نەوت و گاز، لە ڕۆژهەڵاتی نێوەڕاست دا. ئەو کۆمپانیایە لە ساڵی ١٩٧١ لە میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان(ئێمارات)، دامەزراوە و بنکەکەی لە میرنشینی شارجەیە. بەشی زۆری چالاکییەکانی ئەو کۆمپانیایە لە میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان و هەریمی باشووری کوردستان دایە. سەرۆکی …

    درێژەی بابەت »

ته‌مموز, 2020

  • 18 ته‌مموز

    کوردستان لە نەقشەو کارتۆگرافیی کۆندا – بەشی ١

    نەقشەی کوردستان

    ڕۆژ لە دوای ڕۆژ و دوا بە دوای بە دیجیتاڵی بوونی ئارشیوە گرینگەکانی دونیا، زانیاری لە مەڕ جێ و واری کورد زیاتر ئاشکرا دەبێ. ئیتر دۆست و دۆژمن دەبێ باوەڕ بە ڕەسەنایەتی ئەو گەلە پرش و بڵاوە بێنێ و ڕیز لە مافی خۆجێیەتی و خاوەندارێتی خاک و وڵاتیان بگرن. لێرەدا …

    درێژەی بابەت »
  • 13 ته‌مموز

    چەند وێنەی نۆێکراوەی شاری سنە

    وێنەی کۆنی شاری سنە - مەیان ئێقباڵ

    سنە یەکێکە لە شارە گەورەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان و ناوەندی پارێزگای کوردستانی ئێران و هەروەها ناوەندی شارستانی سنەیە‌. سنە، لە باری ژمارەی دانیشتوانەوە، دوای کرماشان و ورمێ سێهەمین شاری گەورەی ڕۆژهەڵاتی کوردستانه‌. بە پێی ئامارەکانی ساڵی ٢٠١٦ ، ژمارەی دانیشتوانی ئەو شارە نزیکەی ٤٠٠٫٠٠٠ کەسە و نزیکەی ١٥٠٠ مەتر لە ئاستی …

    درێژەی بابەت »
  • 6 ته‌مموز

    له‌یلا به‌درخان کێ بوو؟

    لەیلا بەدرخان

    له‌یلا به‌درخان له مێژووی كوردستان و نه‌ته‌وه‌ی كورددا یه‌كه‌مین كچی كوردە، كه له بواری هونه‌ردا ده‌ركه‌وتووه. له‌یلا به‌درخان له بنه‌ماڵه‌ی تێكۆشه‌ری به‌درخانییه‌كانه و كچی عه‌بدولره‌زاق به‌درخان و كچه‌زای به‌درخان پاشایه. له‌یلا ساڵی ١٩٠٨دا له ئه‌سته‌نبوڵ له‌دایكبووه. ساڵی ١٩١٣ دوای ده‌رچوونی برِیاری قڕكردنی بنه‌ماڵه‌ی به‌درخانییه‌كان، له‌یلا له ته‌مه‌نێكی زۆر بچووكیدا له‌گه‌ڵ …

    درێژەی بابەت »
  • 2 ته‌مموز

    سیمۆ هایها کێیە؟

    سیمۆ هایها

    لە کۆتاییەکانی ساڵی ١٩٣٩ دا، ئەو کاتەی یەکەم تانکە ئاڵمانی و ڕووسییەکان بە سەر خاکی لەهێستاندا دەرباز بوون، شەڕی دووهەمی جیهانی بە کردەوە دەستی پێ کرد. لەو کاتەدا وڵاتی فینلاندیش تووشی شەڕێکی پێنج مانگە بوو کە بە هۆی هێرشی یەکیتی سۆڤیەت بوو بۆ داگیرکردنی وڵاتانی ئێسکاندیناوی، وەکو پێشگیرییەک بۆ هێرشی …

    درێژەی بابەت »

حوزه‌یران, 2020

  • 30 حوزه‌یران

    دۆغۆ پەرینچەک كییە؟

    دۆغۆ پەرینچەک لە ١٧ی ژۆئەنی ١٩٤٢ لە قازی ئەنتاب، باکووری کوردستان لە دایک بووە. باوکی خەڵکی ئەرزینجانە و ناوی ئەرزینجان کەمالیەلی سادیک پەرینچەکە و دایکی خەڵکی ماڵاتیایە و ناوی لەبیبە پەرینچەکە. باوکی، چوار خۆلی پارلەمان وەکو نوێنەری ئەرزینجان، لە سەر لیستی “ئەدالەت پارتیسی” نوێنەرایەتی کردووە و هاوکات وەکو یارمەتیدەری دادوەری …

    درێژەی بابەت »
  • 29 حوزه‌یران

    چەند وێنەی نۆێکراوەی هۆنەرمەند حەسەن زیرەک

    حەسەن زیرەک لە ڕادیۆ کرماشان

    حەسەن زیرەک لە ٢٩ی تشرینی دووەمی ١٩٢١ لە بۆکان، ڕۆژهەڵاتی کوردستان (ئێران) لە دایکبووە. ھونەرمەند، مۆسیقازان و گۆرانیبێژێکی بلیمەت و ناسراوی کورد بوو. ناوی باوکی عەبدوڵڵا و دایکیشی ناوی ئامینە. باوکی لەلای خانانی ئاغای گوندی ھەرمێلە کاری کردووە، لەبەر لێھاتووی بە زیرەک ناوی دەرکردووە. یەکێک لە بەناوبانگترین ھونەرمەندانی کورد بوو. …

    درێژەی بابەت »
  • 21 حوزه‌یران

    یاڵچین کووچووک کێیە؟

    ژیاننامە و چالاکی بنەماڵەکەی لە حەلەبەوە هاتوونەتە ئەسکەندەروون لە تورکیە. لە ١ی ژووییەی ١٩٣٨ لەو شارە لە دایک بووە. باوکی تورکمەنە و بنەماڵەی دایکی خەڵکی قەفقازن. دوای تەواو کردنی خوێندنی نێوەندی لە ئەسکەندەروون دەڕواتە ئانکارا بۆ خوێندنی زانستە سیاسییەکان لە زانکو ئانکارا. لە ماوەی خوێندنی دا بەرپرسایەتی ؛ فێدراسیۆنی کلووبه …

    درێژەی بابەت »
  • 17 حوزه‌یران

    کتێبی پرۆژەیەک بۆ سڕینەوەی بزووتنەوەی نەتەوەیی کورد لێکۆڵینەوەیەک لە سەر ئایدیا و مێژووی پارتی کرێکارانی کوردستان

    کاک جەمیل کۆلاهی کتێبێکی نووسیوە لە ژێر ناونیشانی پرۆژەیەک بۆ سڕینەوەی بزووتنەوەی نەتەوەیی کورد ” لێکۆڵینەوەیەک لە سەر ئایدیا و مێژووی پارتی کرێکارانی کوردستان “. ئەو کتێبە پێشتر لە باشووری کوردستان چاپ و بڵاۆ کراوەتەوە. لە بەر گرینگی بابەتەکە و لە سەر ئیجازەی نووسەر، لێرەدا کتێبەکە دەخەمە بەر دەستی خوێنەری …

    درێژەی بابەت »
  • 17 حوزه‌یران

    نەقشەی دابەشبوونی نەتەوەیی ئێران لە ساڵی ١٩٤٥ دا!

    نەقشەی دابەشبوونی نەتەوەیی ئێران لە ساڵی ١٩٤٥

    نەقشەیەکی نهێنی ساڵی ١٩٤٥ کە چۆنیەتی دابەشبوونی نەتەوەیی لە ئێرانی ئەو سەردەمەدا نیشان دەدا. هەروا کە دیارە لەو نەقشەیەدا هیچ شوێنەوارێک لە قەومی تواوەی فارس بەر چاو ناکەوێ. نەقشەکە لە ساڵی ٢٠١٦ هاوڕێ لە گەڵ چەند دانەی دیکە، لە لایەن دەزگای هەواڵگری ناوەندیی ئەمریکیەوە بڵاۆ کراونەتەوە.   Title : Iran …

    درێژەی بابەت »